Οι σεισμοί στη Βενεζουέλα αποκαλύπτουν τις αποτυχίες του τσαβισμού και τις αυταπάτες των ΗΠΑ

03/07/2026 - 18:09

Του Pablo Spinetto

Μια εβδομάδα μετά τους δύο σεισμούς που έπληξαν τη Βενεζουέλα, με περισσότερους από 2.000 νεκρούς – και ο αριθμός συνεχίζει να αυξάνεται –, το θάρρος και η γενναιοδωρία του λαού της, καθώς και ο επαγγελματισμός των διεθνών ομάδων διάσωσης, έχουν αναδείξει την ανικανότητα και την αναλγησία του «Τσαβισμού» που βαραίνει τη χώρα εδώ και μια 25ετία. Αυτό αποτελεί παράλληλα πρόβλημα για την κυβέρνηση Τραμπ και τον στόχο της να ασκήσει μεγαλύτερη επιρροή σε αυτή την κρίσιμη χώρα της Νότιας Αμερικής, μόλις έξι μήνες αφότου άρπαξε τον πρόεδρό της, Νικολάς Μαδούρο, σε μια επιδρομή που πραγματοποιήθηκε στη μέση της νύχτας.  

Η αποτυχημένη αντίδραση της κυβέρνησης της Βενεζουέλας – η οποία εξακολουθεί να ελέγχεται από τους συμμάχους του Μαδούρο – αποκαλύπτει την «παράνοια» της συνεργασίας με ένα καθεστώς χωρίς νομιμότητα που γίνεται ολοένα και πιο αντιδημοφιλές στους Βενεζουελάνους. Αν η Ουάσινγκτον επιθυμεί να επιτύχει τους στρατηγικούς της στόχους σε αυτή την πλούσια σε πετρέλαιο χώρα, δεν μπορεί πλέον να προσποιείται ότι η σταθερότητα διατηρείται με την παρούσα κυβέρνηση. Το μόνο αποδεκτό είναι η μετάβαση σε ένα νέο πολιτικό σύστημα στη Βενεζουέλα.

Οι εικόνες του υπουργού Εσωτερικών Ντιοσντάδο Καμπέλο, ο οποίος εξακολουθεί να είναι επικηρυγμένος έναντι 25 εκατομμυρίων δολαρίων στις ΗΠΑ για φερόμενες δραστηριότητες διακίνησης ναρκωτικών, να διαπληκτίζεται από ό,τι φαίνεται με ένα μέλος της αμερικανικής ομάδας έρευνας και διάσωσης, έχουν καταστεί σύμβολο της δυσλειτουργίας της κυβέρνησης. Ακόμη και αν το πλήρες πλαίσιο του βίντεο δεν είναι σαφές, αποτυπώνει τον κακό συντονισμό και τη χαοτική διαχείριση που χαρακτήρισαν τον τρόπο με τον οποίο το καθεστώς αντιμετώπισε αυτή την καταστροφή. Η έλλειψη εξειδικευμένων ικανοτήτων, οι αναφορές για παρεμπόδιση ή κλοπή της βοήθειας, οι εκτεταμένες λεηλασίες και η αυξανόμενη απογοήτευση του κοινού λόγω των αβέβαιων προσπαθειών διάσωσης δείχνουν πόσο απροετοίμαστες ήταν οι αρχές για μια τέτοια καταστροφή. 

Κανείς δεν πρέπει να εκπλαγεί. Σχεδόν τρεις δεκαετίες σοσιαλιστικής ιδεολογίας, την οποία προώθησε ο επαναστάτης Ούγκο Τσάβες, σε συνδυασμό με μια γενναία δόση διαφθοράς, έχουν ως αποτέλεσμα μια ολόκληρη γενιά Βενεζουελάνων να μην έχει καμία ανάμνηση της χώρας ως ενός λειτουργικού, σύγχρονου κράτους. Μια κυβέρνηση που θα έπρεπε να προστατεύει τους πολίτες της και να παρέχει βασικές υπηρεσίες, από τη δημόσια ασφάλεια έως την υγειονομική περίθαλψη και τις ανθεκτικές υποδομές, αποτελεί αντίθετα μια μηχανή καταστολής, αφιερώνοντας την ενέργειά της στη διατήρηση της εξουσίας και των προνομίων που συνδέονται με αυτήν, ακόμη και κατά τη διάρκεια μιας εθνικής κατάστασης έκτακτης ανάγκης.
 
Ο Λευκός Οίκος τα γνώριζε όλα αυτά όταν αποφάσισε να αναδείξει την έμπιστη του Μαδούρο, Ντέλσι Ρονδρίγκες, προσωρινή πρόεδρο της χώρας, χαρακτηρίζοντας την κίνηση αυτή ως τη φάση «σταθεροποίησης» μιας στρατηγικής τριών σταδίων, η οποία αργότερα θα οδηγούσε στην οικονομική ανάκαμψη και, τελικά, στην πολιτική μετάβαση. Η αποτροπή της βύθισης της Βενεζουέλας στο χάος και σε πιθανή αναρχία θεωρήθηκε, εκείνη τη στιγμή, πιο σημαντική από την άμεση έναρξη μιας δημοκρατικής μεταρρύθμισης που θα διαρκέσει χρόνια.

Ωστόσο, η καταστροφική αντίδραση του καθεστώτος στους σεισμούς αλλάζει τα πλάνα αυτά. Το επίκεντρο θα πρέπει να μετατοπιστεί από την προσπάθεια αναβίωσης του πετρελαϊκού κλάδου σε μια χώρα που έχει ουσιαστικά μετατραπεί σε προτεκτοράτο των ΗΠΑ, προς τον σχεδιασμό ενός δαπανηρού σχεδίου ανασυγκρότησης για μια χώρα που δεν διαθέτει ουσιαστικά κανένα δημοσιονομικό περιθώριο ούτε τεχνικές δυνατότητες. Μια προκαταρκτική εκτίμηση του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για την Ανάπτυξη υπολογίζει ότι οι σεισμοί προκάλεσαν άμεσες υλικές ζημιές ύψους περίπου 6,7 δισεκατομμυρίων δολαρίων, ή περίπου το 6% του ΑΕΠ της Βενεζουέλας. Άλλες εκτιμήσεις είναι πολύ υψηλότερες. Οι προσπάθειες ανασυγκρότησης είναι πιθανό να αποσπάσουν πόρους από τις επενδύσεις στο πετρέλαιο και την αναδιάρθρωση του χρέους, ενώ θα απαιτήσουν πολύ μεγαλύτερη χρηματοδοτική δέσμευση από τις ΗΠΑ από τα περισσότερα από 300 εκατομμύρια δολάρια που έχουν ήδη δεσμευτεί. Ο ενθουσιασμός των επενδυτών που είχαν αρχίσει να θεωρούν τη Βενεζουέλα ως την επόμενη μεγάλη αναδυόμενη ευκαιρία ενδέχεται να εξασθενήσει.

Το ερώτημα για την κυβέρνηση Τραμπ είναι: γιατί να συνεχίσει να στηρίζει ένα ανίκανο καθεστώς που δεν μπορεί καν να προσφέρει την πιο βασική υποστήριξη στον λαό του, συμπεριλαμβανομένης ακόμη και της ενσυναίσθησης και της ανάγκης να καθησυχάσει τον κόσμο, σε μια στιγμή βαθιάς εθνικής οδύνης; Είναι αλήθεια ότι οι σεισμοί έπληξαν τη χώρα την ώρα που αυτή άρχιζε να ανοικοδομεί τη βιομηχανία πετρελαίου της και να εφαρμόζει ριζικές οικονομικές μεταρρυθμίσεις. Αλλά είναι επίσης αλήθεια ότι μόνο μια χούφτα προνομιούχων επιχειρηματιών έχει ωφεληθεί, ενώ η Ροδρίγκεζ παραμένει βαθιά αντιδημοφιλής, ακόμη και όταν ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επιμένει κυνικά ότι η Βενεζουέλα «έχει γίνει μια ευτυχισμένη χώρα» υπό την εποπτεία των ΗΠΑ.

Το θετικό εδώ μπορεί να είναι ωστόσο ότι ο θυμός, η απογοήτευση και η δυσαρέσκεια που προκάλεσαν οι αποτυχίες των αρχών τις τελευταίες ημέρες θα επιταχύνουν την πολιτική μετάβαση της Βενεζουέλας, η οποία προς το παρόν έχει προγραμματιστεί για τα τέλη του 2027 ή το 2028. Οι ΗΠΑ, οι οποίες ελέγχουν τη μοίρα της χώρας από τότε που συνέλαβαν τον Μαδούρο, θα δουν την αξιοπιστία τους στους Βενεζουελάνους να υπονομεύεται περαιτέρω αν συνεχίσουν να επιμένουν ότι η έλλειψη δημοκρατικής νομιμότητας δεν αποτελεί ζήτημα που πρέπει να αντιμετωπιστεί κατά προτεραιότητα.
 
Κάποιοι μπορεί να υποστηρίξουν ότι η τραγωδία δίνει στην Ροδρίγκες την ευκαιρία να αναδείξει ηγετικές ικανότητες και να εδραιώσει την εξουσία της. Το πρόβλημα είναι ότι αυτό προϋποθέτει ότι το καθεστώς διαθέτει την επιχειρησιακή ικανότητα να σχεδιάζει και να εφαρμόζει δημόσιες πολιτικές ικανές να βελτιώσουν ουσιαστικά τη ζωή των Βενεζουελάνων. Ένας ευσεβής πόθος. Ο τσαβισμός δεν είναι αξιόπιστος, ούτε καν όσον αφορά στη γνωστοποίηση του σωστού αριθμού των θυμάτων του σεισμού. Όσοι ευθύνονται για την αποδόμηση των θεσμών της Βενεζουέλας δεν μπορούν ταυτόχρονα να είναι και αυτοί που θα αποκαταστήσουν τη νομιμότητα και την ευημερία της χώρας.

Γι’ αυτό και η επιστροφή της ηγέτιδας της αντιπολίτευσης Μαρία Κορίνα Ματσάδο στη χώρα επείγει. Οι Βενεζουελάνοι χρειάζονται πραγματική ηγεσία για να συντονίσουν τη διαδικασία ανάκαμψης, νομιμότητα για να προβάλλουν την εξουσία τους και ένα ανανεωμένο αίσθημα ελπίδας. Η συνεχιζόμενη παρεμπόδιση της επιστροφής της, με το επιχείρημα ότι αυτό ενδέχεται να αποσταθεροποιήσει την πολιτική σκηνή της χώρας, αγνοεί την πραγματικότητα ότι η Βενεζουέλα δεν θα επιτύχει σταθερότητα έως ότου αρχίσει να ξαναχτίζει τους θεσμούς της, και όχι μόνο να ανακατασκευάζει τις υποδομές της. Επομένως, αν ο στόχος ήταν να αποφευχθεί το χάος, οι Βενεζουελάνοι βιώνουν τώρα το χάος – χάρη στην ανικανότητα του τσαβισμού. Όσο για τις ΗΠΑ, η επιμονή στην τρέχουσα στρατηγική τους θα έχει ως αποτέλεσμα μόνο μεγαλύτερο κόστος για τη Βενεζουέλα.

Adblock test (Why?)

Πηγή: capital

Σχετικά άρθρα

• Unique Post

Δημοσίευση από AutoPolis, Βρίσκεται στις κατηγορίες Τελευταία νέα